Azatlıq Radiosı | Азатлык Радиосы

Apple iPhone-дагы урыс төймәсарына татар һәм башкорт хәрефләрен кертте

Моның зууур китек ягы шул – татарча язу урыс клавиатурасы нигезендә кала, ягъни татарча язу өчен башкалар арасыннан нәкъ менә шул урыс төймәсарын сайларга кирәк булачак. Ә менә Androidта татар тамгасарын аерым куеп була

iPhone ияләре татарча, йә башкортча язарга теләгәндә хәзер Ә хәрефен «эт» дигәндәге Э төймәсенә басып торып, шунда ачылган тәрәзәдән сайларга мөмкин. Ө хәрефе кирәксә – ул «он» дигәндәге О аша, Ү хәрефе – У аша, Ң хәрефе Н аша, «һәм» дигәндәге Һ хәрефе Х аша чыга. «Җәй»нең Җ хәрефе – мантыйгын инде аңлагансыздыр – Ж хәрефе артына качкан.

Моның зур китек ягы шул – татарча язу урыс клавиатурасы нигезендә кала, ягъни татарча язу өчен башкалар арасыннан нәкъ менә шул урыс төймәсарын сайларга кирәк булачак. Ә менә Androidта татар тамгасарын аерым куеп була.

Ә сез смартфоннарда татарча ничек язасыз? Татар хәрефләрен кулланасызмы?

Цензуралы "Айтматов". Ни өчен Русиядә фильм туракланып күрсәтелде?

Мәшһүр язучы Чыңгыз Айтматов туоында Кыргызстан иҗат иткән фильм Русиядә цензурага дучар ителде: аннан Сталин чорында Айтматовның әтисен атып үтерү, күмәк каберләрдә кешеләрнең җәсадләре яткан кадрларны киселде. Ни өчен Русия золым темасын күтәрмәскә тырыша?

💬"Мемориал" хокук яклау оешмасы вәкиле, сәяси репрессияләр тарихын өйрәнүче Александр Черкасов "Айтматов" фильмының Русиядә цензурага эләгүе бүгенге шартларда гаҗәеп хәл түгел дип саный. Аның фикеренчә, Русия хакимияте совет чорындагы репрессияләр тарихын системлы рәвештә үзгәртү, тарихи хәтерне юкка чыгару, Сталин чорында кылынган золымны аклау сәясәтен алып бара.

💬"Русия бу тарихтан курка. Сталин, ул корган систем, НКВД коточкыч кабәхәтлек, явызлык кылганын кабул итә алмый. Уңайсыз тарих булса да, аны тану кирәк. Ә без бу дәрәҗәгә җитмәдек. Кыргызлар бу чикне узды. Үз дәүләтең булып яшәү менә бу тарихны өйрәнү, шушындый кинолар чыгару өчен булса да кирәк икән", - диде Казандагы тамашачы.

🔻 Мәкаләне тулырак 👉 монда укыгыз
🔻 Фильмны карадыгызмы?

Башкортстан студентына дәүләткә хыянәт итү һәм диверсияләр эше нигезендә 16,5 ел төрмә җәзасы биргәннәр

Түбән Новгородтагы Дүртенче апелляция гомуми юрисдикция мәхкәмәсе дәүләткә хыянәт итүдә һәм кәрәзле элемтә объектларында диверсияләр оештыруда гаепләнгән 21 яшьлек Мәләвез индустриаль көллияте студентының җәза вакытын алты айга киметкән. Нәтиҗәдә, аны 16 ел да 6 айга ирегеннән мәхрүм иткәннәр. Бу хакта РБК-Уфа ФСБ идарәсенең матбугат хәбәренә сылтанып яза.

Хөкем ителүче беренче дүрт елын төрмәдә, калган вакытын кырыс тәртипле колониядә уздырырга тиеш.

ФСБ хәбәрендә хөкем ителүченең исеме аталмый. Мәхкәмә карары гамәлгә кергән. Студентның үз гаебен тану-танымавы билгесез. Тикшерү мәгълүматын бәйсез раслау юк.

Эш материалларына караганда, 2025 елда егет «Украина махсус хезмәтләре кушуы белән», акчага ялланып, Уфадагы кәрәзле элемтә объектларына ут төрткән. ФСБ мәгълүматына күрә, аны Уфаның Дим районында тагын берничә шундый объектка ут төртергә маташканда тоткарлаганнар.

Русия Югары мәхкәмәсе каршындагы Мәхкәмә департаменты мәгълүматларына күрә, 2024 елда илдә диверсияләр турындагы эшләр нигезендә 69 гаепләү карары чыгарылган. The Moscow Times басмасы мәхкәмә эшләре картотекасын өйрәнеп хәбәр итүенчә, 2025 елның беренче тугыз аенда судлар диверсияләр турындагы маддәләр нигезендә 55 җинаять эшен караган.