مرتضی کریمی‌نیا

همایش بین‌المللی مصاحف خطی | استانبول، ۲۰ تا ۲۲ آبان ۱۴۰۵
(International Symposium on Qurʾānic Manuscripts / Yazma Mushaflar)
از ۲۰ تا ۲۲ آبان (۱۱ تا ۱۳ نوامبر ۲۰۲۶)، «همایش بین‌المللی مصاحف خطی» در استانبول برگزار می‌شود. این همایش را «مؤسسهٔ نسخه‌های خطی ترکیه» (TÜYEK) و وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه برپا می‌کنند. شاید بتوان آن را یکی از بزرگ‌ترین گردهمایی‌های سال‌های اخیر در حوزهٔ نسخه‌پژوهی قرآنی دانست: بیش از ۹۰ مقاله در ۲۵ نشست، به سه زبان ترکی، عربی و انگلیسی، با ترجمهٔ همزمان.

مراسم افتتاح در مرکز فرهنگی آتاتورک (AKM) در تقسیم برگزار می‌شود و با سخنرانی طیار آلتی‌قولاج، غانم قدوری الحمد و افیم رضوان آغاز می‌شود. نشست‌های تخصصی در کتابخانهٔ رامی در ایوب‌سلطان برپا می‌شوند. نمایشگاهی از مصاحف خطی و بازدید از کارگاه‌های مرمت نسخه‌های خطی هم در برنامه است.

چند مقالهٔ شاخص:
فرانسوا دروش: نسخه‌ای یگانه از دورهٔ عباسی
غانم قدوری الحمد: تأثیر مکتب خط بغداد بر رسم و ضبط مصاحف ترکی
عمر حمدان: نظام نگارش عربی پیش از اسلام و امتداد اثر آن در مصاحف کهن
احمد خالد شکری: کلماتی که رسمشان در مصاحف عثمانی مختلف است
بشیر الحمیری: تغییرات واردشده در اوراق مصحف «خزانة القبة» دمشق
افیم رضوان: به سوی یک «سامانهٔ خبره» برای مطالعهٔ مصاحف کهن
آلبا فدلی: بازاندیشی در مصاحف کهن؛ تحول رویکردها در دهه‌های اخیر
اولیور سالم: خوشه‌های نقطه در مصاحف کهن و بافت‌های قرائی آن‌ها
احمد شاکر: شواهد نسخه‌ای در المقنع و المحکم ابوعمرو دانی
مقاله‌ای دربارهٔ کارکرد رنگ‌ها و نشانه‌گذاری چندرنگ قرائات در مصحف علی بن شاذان رازی (۳۶۱ق)
مقاله‌ای دربارهٔ پیروی از قرائت ابوعمرو بصری در مصاحف خطی
پژوهش‌هایی دربارهٔ عدّ الآی در مصحف منسوب به عثمان در توپقاپی، مصحف منسوب به ابن بواب، اوراق مصحف تاشکند، و تحلیل آزمایشگاهی مصاحف پوستی اموی
معرفی پایگاه داده‌ای برای مصاحف غرب جهان اسلام (QurManD) و کاربرد هوش مصنوعی در مطالعهٔ رسم و حفاظت از مصاحف

ارائهٔ من:
افتخار عضویت در هیئت علمی همایش را دارم. روز پنجشنبه ۲۱ آبان، ساعت ۱۴، در نشست نهم به ریاست فرانسوا دروش، مقاله‌ای با این عنوان ارائه خواهم کرد:
«قرآن زنجانی (۵۳۱ق/۱۱۳۷م): نظم ریاضی و نوآوری هنری در کتابت قرآن»
موضوع آن مصحفی کوفی مشرقی است که کاتبش آن را بر پایهٔ ۳۳ قاعده، با شرحی به فارسی و عربی، کتابت کرده است. متن اصلی این نسخه در کتابخانهٔ حرم علوی در نجف نگهداری می‌شود و چند برگ آن در موزهٔ متروپولیتن نیویورک است.

🌐 yek.gov.tr/yazmamushaflarsempozyumu
#نسخه_های_قرآنی #مصاحف_خطی #استانبول #قرآن_زنجانی

همایش بین‌المللی مصاحف خطی | استانبول، ۲۰ تا ۲۲ آبان ۱۴۰۵

(International Symposium on Qurʾānic Manuscripts / Yazma Mushaflar)

از ۲۰ تا ۲۲ آبان (۱۱ تا ۱۳ نوامبر ۲۰۲۶)، «همایش بین‌المللی مصاحف خطی» در استانبول برگزار می‌شود. این همایش را «مؤسسهٔ نسخه‌های خطی ترکیه» (TÜYEK) و وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه برپا می‌کنند. شاید بتوان آن را یکی از بزرگ‌ترین گردهمایی‌های سال‌های اخیر در حوزهٔ نسخه‌پژوهی قرآنی دانست: بیش از ۹۰ مقاله در ۲۵ نشست، به سه زبان ترکی، عربی و انگلیسی، با ترجمهٔ همزمان.
متن ضمیمه (pdf)، حاوی فهرست و جزئیات تمام نشست‌ها و سخنرانان و عناوین ارائه‌ها است.

در فرستۀ بعدی توضیحات بیشتری در این باره می آورم.👇
https://t.me/kariminiaa/782

#نسخه_های_قرآنی #مصاحف_خطی #استانبول #قرآن_زنجانی

جاکارتا 🇮🇩 24.10.2026
سخنران اصلی سمینار بین‌المللی «نسخه‌های خطی کهن قرآن در تاریخ قرآن؛ درس‌هایی از مصحف مشهد رضوی» با حضور ۲۰۰ تن از استادان علوم قرآنی و نسخه‌شناسی از سراسر اندونزی. افتتاح سمینار با وزیر امور دینی اندونزی، پروفسور نصرالدین عمر.
عنوان ارائهٔ من: «مصحف مشهد و تاریخ کتابت قرآن در سدهٔ نخست هجری»

في جاكرتا 🇮🇩
أشارك متحدثًا رئيسيًا في الندوة الدولية «المخطوطات القرآنية القديمة في تاريخ القرآن: دروس من مصحف مشهد الرضوي»، بحضور ٢٠٠ من أساتذة علوم القرآن وعلم المخطوطات من أنحاء إندونيسيا. ويفتتح الندوة معالي وزير الشؤون الدينية الأستاذ الدكتور نصر الدين عمر.
عنوان محاضرتي: «مصحف المشهد الرضوي وتاريخ كتابة القرآن في القرن الأول الهجري»
Tomorrow in Jakarta 🇮🇩
I’ll deliver the keynote at the international seminar “Ancient Qur’anic Manuscripts in the History of the Qur’an: Lessons from the Mashhad Razavi Codex,” with 200 scholars of Qur’anic studies and philology from across Indonesia. The seminar will be opened by Indonesia’s Minister of Religious Affairs, Prof. Nasaruddin Umar.